In een eerder blogbericht lichtten we het huidige systeem van vrijwillige overuren en relance-uren toe. In uitvoering van het federale regeerakkoord wordt dit systeem grondig hervormd. Vanaf 1 april 2026 komt er één uniforme regeling met maximaal 360 vrijwillige overuren per jaar, zonder motief en zonder verplichting tot inhaalrust. Deze regeling zal in alle sectoren kunnen worden toegepast.
Huidige regeling: vrijwillige overuren en relance uren, wat houdt het in?
Vrijwillige overuren
Werknemers kunnen maximaal 120 vrijwillige overuren per kalenderjaar presteren. Wanneer ook gebruik wordt gemaakt van relance-uren (zie verder), wordt dit aantal beperkt tot 100.
Dit systeem is relatief eenvoudig toe te passen: er is geen externe toestemming (van de vakbond, sociale inspectie…) nodig en het uurrooster moet niet worden aangepast. Wel moet er vooraf een schriftelijk akkoord tussen werkgever en werknemer worden gesloten. Dat akkoord is zes maanden geldig en kan telkens worden hernieuwd.
De dagelijkse en wekelijkse arbeidsduurgrenzen blijven gelden: maximaal 11 uur per dag, 50 uur per week en een gemiddelde van 48 uur gedurende 4 maanden. Voor deze overuren is een overloontoeslag verschuldigd (50% op weekdagen en 100% op zon- en feestdagen), maar er moet geen inhaalrust worden toegekend.
Voor de eerste 180 overuren per jaar geldt bovendien een gunstig fiscaal regime: werkgevers genieten een vrijstelling van doorstorting van bedrijfsvoorheffing en werknemers krijgen een belastingvermindering op de toeslag.
2. Relance-uren
Naast de gewone vrijwillige overuren bestaan er ook 120 relance-uren. Deze regeling werd ingevoerd tijdens de coronacrisis en loopt momenteel tot 31 maart 2026.
Relance-uren zijn bijzonder voordelig. Er is geen overloontoeslag verschuldigd en, zolang er geen overloon wordt betaald, zijn er ook geen sociale zekerheidsbijdragen of bedrijfsvoorheffing verschuldigd. Bovendien moet er geen inhaalrust worden toegekend en tellen deze uren niet mee voor de interne grens van 143 uur.
Net zoals bij gewone vrijwillige overuren is wel een voorafgaand schriftelijk akkoord met de werknemer vereist. De arbeidsduurgrenzen (zie eerder) blijven ook hier van toepassing.
Wat na 1 april 2026?
Vanaf 1 april 2026 wordt het systeem vereenvoudigd en samengebracht in één regeling met 360 vrijwillige overuren per jaar. Het wetgevend kader is nog hangende in de Kamer, maar het wetsontwerp bevat al een aantal duidelijke principes.
Eén uniform contingent
Werknemers zullen tot 360 vrijwillige overuren per jaar (in de horeca 450 overuren) kunnen presteren.
Daarvan zullen:
240 uur (in de horeca 360) kunnen worden gepresteerd zonder overloontoeslag en zonder inhaalrust. Deze uren zouden volledig vrijgesteld zijn van sociale bijdragen en belastingen (netto = bruto).
120 uur onder het klassieke systeem vallen, met overloontoeslag en zonder inhaalrust. Hierop zijn sociale bijdragen en bedrijfsvoorheffing verschuldigd, met eventuele toepassing van het bestaande fiscale gunstregime.
Vereenvoudiging van het schriftelijk akkoord
De werkgever en de werknemer moeten vooraf een schriftelijk akkoord sluiten. De geldigheid wordt verlengd tot één jaar (in plaats van zes maanden) en het akkoord kan stilzwijgend worden verlengd, telkens voor een periode van één jaar.
Arbeidsduurgrenzen blijven behouden
De maximale arbeidsduurgrenzen (zie eerder) blijven ongewijzigd.
Beperking voor deeltijdse werknemers
De mogelijkheid voor deeltijdse werknemers om vrijwillige overuren te presteren wordt beperkter. In principe zullen enkel voltijdse werknemers nog gebruik kunnen maken van dit systeem.
Voor deeltijdse werknemers zal dit enkel nog mogelijk zijn wanneer:
zij minstens drie jaar deeltijds bij dezelfde werkgever werken; en
er sprake is van een tijdelijke vermeerdering van werk.
Overgang naar het nieuwe systeem
De vrijwillige overuren van het basiscontingent en de relance-uren die in het eerste kwartaal van 2026 nog onder de huidige regeling zijn gepresteerd, worden in rekening gebracht voor het totaal van 360 vrijwillige overuren in 2026.
Overeenkomsten over vrijwillige overuren die vóór 1 april 2026 werden gesloten en waarvan de geldigheidsduur nog loopt na die datum, blijven geldig tot hun oorspronkelijke einddatum. Nadien zal een nieuw akkoord moeten worden gesloten volgens de nieuwe regels.
De concrete invulling van bepaalde aspecten van de hervorming moet nog verder worden bevestigd in de definitieve wetgeving. Zodra daarover meer duidelijkheid bestaat, houden wij u uiteraard verder op de hoogte.
Amber Bals & Joris De Keersmaeker
Heeft u nog vragen? Commit Advocaten helpt u graag verder.
Ondanks alle zorg die besteed is aan het opstellen van deze tekst, blijven vergissingen en/of onvolkomenheden mogelijk. De auteur en Commit Advocaten bv kunnen daarvoor geen aansprakelijkheid aanvaarden.