De regelgeving voor ondernemingen die in bepaalde risicosectoren een beroep doen op (onder)aannemers wijzigt op twee belangrijke punten. De Vlaamse zorgvuldigheidsplicht bij illegale tewerkstelling wordt versoepeld en vanaf 1 april 2027 wordt de aanwezigheidsregistratie bij werken in onroerende staat uitgebreid.
Wat verandert er concreet?
1. Versoepeling van de Vlaamse zorgvuldigheidsplicht
Zoals toegelicht in ons eerdere blogbericht, geldt sinds 1 januari 2026 in het Vlaams Gewest een aangescherpte zorgvuldigheidsplicht voor professionele opdrachtgevers en (onder)aannemers in bepaalde risicosectoren.
Zij moeten bij hun rechtstreekse (onder)aannemers bepaalde documenten opvragen om de wettige tewerkstelling van onderdanen van derde landen te controleren.
Sinds 16 oktober 2026 is deze verplichting op drie punten versoepeld:
Minder documenten: het paspoort of de reistitel van de betrokken buitenlandse werknemer moet niet langer worden aangebracht. De overige documentatieverplichtingen blijven behouden.
Uitzonderingen voor kleinere opdrachten: de zorgvuldigheidsplicht geldt niet langer voor bepaalde bouw- en schoonmaakopdrachten van minder dan 30.000 euro (excl. btw) zonder onderaannemer of minder dan 5.000 euro (excl. btw) met één onderaannemer.
Uitzondering voor pakketbezorging: pakketdistributiediensten met voertuigen waarvoor een tachograaf en de naleving van de Europese rij- en rusttijden verplicht zijn, vallen buiten de regeling.
Deze wijzigingen hebben tot doel om de administratieve verplichtingen voor opdrachtgevers en (onder)aannemers te beperken. De overige verplichtingen inzake illegale tewerkstelling blijven gelden.
2. Check In and Out at Work: vanaf 1 april 2027 verplicht in- en uitchecken
Ook de aanwezigheidsregistratie bij werken in onroerende staat wijzigt.
Momenteel moeten personen die werken in onroerende staat uitvoeren (met uitzondering van schoonmaakactiviteiten waarvoor een afzonderlijke IN- en OUT-registratie geldt) op tijdelijke of mobiele bouwplaatsen met een totale waarde van minstens 500.000 euro (excl. btw) hun aanwezigheid registreren via Checkinatwork. Een registratie vóór de aanvang van de werkzaamheden volstaat daarbij.
Vanaf 1 april 2027 wordt voor werken in onroerende staat en voor de levering van stortklaar beton deze verplichting uitgebreid.
De belangrijkste wijzigingen zijn:
Verplichte IN- en OUT-registratie: zowel de aankomst op als het vertrek van de bouwplaats moeten worden geregistreerd.
Persoonlijke registratie in real time: de betrokken personen moeten zich bij aankomst en vertrek zelf registreren. Voorafgaande registratie door de werkgever is niet langer mogelijk.
Werkgevers en (onder)aannemers moeten ervoor zorgen dat de betrokken personen over een geschikt registratiemiddel beschikken, bijvoorbeeld via een badge of QR-code.
De nieuwe verplichting zou oorspronkelijk op 1 januari 2027 ingaan, maar de RSZ heeft de toepassing ervan uitgesteld tot 1 april 2027. De RSZ kondigt aan dat binnenkort meer informatie beschikbaar zal zijn op haar website.
Voor schoonmaakactiviteiten waarvoor al een afzonderlijke IN- en OUT-registratie geldt, verandert er niets.
Wat betekent dit voor uw onderneming?
Terwijl de versoepeling van de zorgvuldigheidsplicht bepaalde administratieve lasten vermindert, brengt de uitbreiding van de aanwezigheidsregistratie nieuwe organisatorische verplichtingen met zich mee.
Opdrachtgevers en (onder)aannemers doen er daarom goed aan hun bestaande procedures te evalueren en zich tijdig voor te bereiden op de wijzigingen, door bijvoorbeeld de nodige schriftelijke afspraken te maken.
Heeft u vragen over deze nieuwe regels of de aansprakelijkheid binnen een aannemingsketen? De advocaten van Commit Advocaten helpen u graag verder.
Amber Bals en Joris De Keersmaeker
Heeft u nog vragen? Commit Advocaten helpt u graag verder.
Ondanks alle zorg die besteed is aan het opstellen van deze tekst, blijven vergissingen en/of onvolkomenheden mogelijk. De auteur en Commit Advocaten bv kunnen daarvoor geen aansprakelijkheid aanvaarden.